Milyonlarca emekli, ulaşım kolaylığı sağlamak ve uygun fiyatlarla otomobil sahibi olabilmek amacıyla ÖTV’siz araç satışı veya vergi indirimi muafiyetine ilişkin gelişmeleri yakından takip ediyor. Sektör temsilcileri ve kamuoyu kulislerinde konuşulan vergi muafiyeti senaryolarına göre, yasalaşması halinde belirli fiyat limitleri dahilinde yer alan birçok modelin kapsama girmesi bekleniyor.
Meclis’e sunulan emeklilere ÖTV’siz araç imkanı tanıyan kanun teklifi, 2026 yılının en çok konuşulan düzenlemeleri arasında yerini aldı. Araç alabilmek için emeklilerde de “yüzde 90 ve üzerinde engel” şartı aranacağı belirtiliyor.
ENGELLİLİK ŞARTI
Halen yürürlükte olan Hazine ve Maliye Bakanlığı mevzuatına göre, bir emeklinin ÖTV ödemeden sıfır kilometre araç satın alabilmesi için engelli sağlık kurulu raporuna sahip olması şartı bulunuyor. Yaş sınırı veya emeklilik türüne bakılmaksızın, engel oranı yüzde 90 ve üzerinde olan emekliler ÖTV muafiyetinden yararlanabiliyor. Bu araçlarda özel tertibat şartı aranmazken, aracı yakınları da kullanabiliyor.
Ortopedik engeli bulunanlarda ise engel oranının yüzde 40 ile yüzde 89 arasında olması gerekiyor. Engel oranı yüzde 40-89 arasında olup ortopedik engeli bulunan emeklilerin, sağlık raporunda ve sürücü belgesinde “özel tertibatlı araç kullanabilir” ibaresinin bulunması gerekiyor. Satın alınacak aracın devlet tarafından her yıl güncellenen ÖTV muafiyet bedel üst sınırını aşmaması ve alınan aracın 5 yıl boyunca satılmaması gerekiyor.
Henüz TBMM gündeminde onaylanmış ve Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiş resmi bir “emeklilere özel ÖTV muafiyeti” kanunu bulunmamaktadır.
Mevcut yasal çerçevede ÖTV muafiyetli araç alımı, yalnızca engellilik oranı %90 ve üzerinde olan veya belirli durumlarda engel durumunu sağlık raporuyla belgeleyen vatandaşlar için geçerlidir. Ancak ekonomi yetkilileri ve otomotiv kulislerinde emeklilere yönelik muhtemel indirim ve destek paketleri kapsamında fiyat limiti bazlı bir vergi muafiyeti/indirimi seçeneği değerlendirilmektedir.
ÖTV İNDİRİMİ VEYA MUAFİYETİ KAPSAMINA GİRMESİ BEKLENEN ARAÇ MODELLERİ
Olası bir ÖTV indirimi veya muafiyet düzenlemesinde, belirlenecek limitler dahilinde Türkiye’de üretilen veya B/C segmentinde yer alan uygun fiyatlı otomobillerin ön plana çıkacağı tahmin edilmektedir. Kulislerde ve piyasa analizlerinde adı geçen muhtemel marka ve modeller şunlardır:
Fiat: Egea Sedan, Egea Cross, Fiorino Combi, Topolino
Renault: Clio, Taliant, Megane Sedan, Duster
Hyundai: i20, Bayon
Toyota: Corolla, Corolla Hybrid, C-HR
TOGG: T10X, T10F (Yerli üretim teşvikleri kapsamında)
Dacia: Sandero Stepway, Duster
Opel: Corsa
Citroën: C3
TEKLİFİN DETAYLARI
Emeklilerin beklentisini artıran ve Türkiye Büyük Millet Meclisi’ne (TBMM) sunulan teklif ise henüz yasalaşmış değil. Taslak halinde bekleyen teklifin öne çıkan başlıkları şöyle:
Teklif taslağı SSK ve Emekli Sandığı emeklilerini değil, sadece 5510 sayılı Kanun’un 4/1-b (Bağ-Kur) maddesi kapsamında yaşlılık aylığı alan esnaf ve sanatkâr emeklilerini kapsıyor.
Düzenlemenin kabul edilmesi halinde emekliler, emeklilik tarihinden itibaren ilk 5 yıl içinde bir defaya mahsus olmak üzere bu haktan faydalanabilecek.
Alınan binek otomobillerin en az 5 yıl boyunca satılmasına izin verilmeyecek.
BAŞVURU ŞARTLARI NELER?
Emeklilik tarihinden itibaren 5 yıl içinde kullanılabilecek.
Bir defaya mahsus (sadece bir kez) hak tanınıyor.
Alınan araç binek otomobil olacak (ticari araçlar hariç).
Suistimal önleme maddesi: ÖTV’siz alınan araç, iktisap tarihinden itibaren 5 yıl boyunca satılamayacak, devredilemeyecek veya herhangi bir tasarrufta bulunulamayacak. Erken satış durumunda, ödenmeyen ÖTV + gecikme faizi geri alınacak.
Bazı kaynaklarda, hurda/tehlike durumlarında (deprem, sel, kaza sonucu araç kullanılamaz hale gelirse) tekrar hak doğabileceği belirtiliyor.
